GÜVEN SARSICI DAVRANIŞ VE HTS KAYITLARI

Modern dünyada sadakat, sadece fiziksel bir birliktelikle sınırlı değildir; telefon ekranlarından sızan ışıklar ve dijital ayak izleri de sadakat borcunun birer şahididir. Bir boşanma davasında, karşı tarafın sizi aldattığından şüpheleniyorsunuz ama elinizde bir fotoğraf yok. Sadece gecenin bir yarısı gelen telefonlar, bitmek bilmeyen mesajlaşmalar ve şüpheli bir polis tutanağı var. Hukuk, "içeriğini bilmediğimiz bir telefon görüşmesi tek başına suç değildir" mi der, yoksa o görüşmelerin yoğunluğu ve saatiyle bir "güven sarsıcı davranış" tablosu mu çizer? Bir evliliğin temelini sarsan olaylarda, sessiz kalan HTS kayıtları aslında ne anlatır?

Yargıtay’ın en güncel ve yerleşik emsal kararlarına göre, boşanma davalarında "güven sarsıcı davranış" kavramı, zinanın (TMK 161) ispat edilemediği durumlarda can kurtaran bir "genel kusur" (TMK 166/1) sebebidir. HTS (İletişim Trafik) kayıtları, görüşme içeriklerini göstermese bile; görüşmelerin sıklığı, gece geç saatlerde gerçekleşmesi ve hayatın olağan akışına aykırı bir iletişim trafiği oluşturması durumunda "güven sarsıcı davranış"ın ispatı için yeterli kabul edilir. Ayrıca, kolluk kuvvetleri tarafından tutulan resmi tutanaklar, dijital verilerle birleştiğinde "kusursuz eş" savunmalarını geçersiz kılabilir. Yargıtay, bir eşin "ağır kusurlu" olması durumunda bile, diğer eşin dijital verilerle saptanan "güven sarsıcı davranışları" varsa o eşin de "az kusurlu" olduğunu kabul etmektedir. Bu makalemizde, HTS kayıtlarının delil gücünü, güven sarsıcı davranış ile zina arasındaki ince çizgiyi, polis tutanaklarının kusur tespitine etkisini ve Yargıtay’ın "dijital gerçeklik" üzerine kurulu güncel bozma yaklaşımlarını akademik bir perspektifle ele alacağız.

GÜVEN SARSICI DAVRANIŞIN HUKUKİ TANIMI

Güven sarsıcı davranış, sadakat yükümlülüğünün (TMK 185/3) ihlalinin en yaygın biçimidir. Zina gibi mutlak bir cinsel birliktelik şartı aranmaz. Eşin, evlilik dışı bir üçüncü kişiyle "şüphe uyandıracak", "sadakat borcuyla bağdaşmayacak" derecede samimiyet kurması veya gizli bir iletişim trafiği içine girmesi bu kapsamdadır.

Bu davranışlar, evlilik birliğini temelinden sarsan birer "kusur"dur. Bir tarafın fiziksel şiddet uygulaması onu "ağır kusurlu" yapsa da, diğer tarafın bu tür davranışları onu "kusursuz" olmaktan çıkarıp "az kusurlu" statüsüne sokar.

HTS KAYITLARI: DİJİTAL AYAK İZLERİ

HTS (Historical Traffic Search) kayıtları, telefonun kiminle, ne zaman ve ne kadar süre konuştuğunun dökümüdür. Mahkemeler aracılığıyla operatörlerden getirilen bu kayıtlar, "sadakat" denetiminin en objektif aracıdır.

Yargıtay, özellikle gece yarısı yapılan görüşmeleri veya gün içindeki aşırı yoğunluktaki (Örn: Günde 50 kez) aramaları, karşı tarafın rızası ve bilgisi dışında yapılmışsa, güven sarsıcı davranışın kesin kanıtı olarak kabul etmektedir.

ZİNA VE GÜVEN SARSICI DAVRANIŞ AYRIMI

Zina davası açıldığında, cinsel ilişkinin varlığı ispatlanmalıdır. Ancak bu ispat zor olduğu için, davacılar genellikle "zina ispatlanamazsa evlilik birliğinin sarsılması (güven sarsıcı davranış) nedeniyle boşanma" şeklinde terditli (kademeli) dava açarlar.

HTS kayıtları tek başına zinayı ispatlamaz (çünkü içerik yoktur), ancak sadakat yükümlülüğüne aykırılığı yani güven sarsıcı davranışı ispatlar. Bu da boşanma için yeterli bir nedendir.

POLİS TUTANAKLARININ İSPAT GÜCÜ

Resmi makamlarca tutulan tutanaklar (asayiş olayları, şikayet sonrası yapılan tespitler), mahkemede aksi ispatlanana kadar geçerli belgelerdir. Bir eşin şüpheli bir yerde veya şüpheli bir kişiyle kolluk tarafından saptanması, kusur oranını belirleyen en güçlü delillerden biridir.

Emsal kararda belirtildiği üzere; HTS kayıtlarıyla örtüşen bir polis tutanağı, eşin "masumiyet" iddiasını tamamen ortadan kaldıran bir "güven sarsıcı davranış" kanıtıdır.

"KUSURSUZ EŞ" YANILGISI VE GERÇEKLER

Alt mahkemeler bazen taraflardan birini "tam kusurlu" bulup diğerini "kusursuz" ilan ederek tazminat dengelerini kurar. Ancak Yargıtay, dosyadaki HTS kayıtlarını ve tutanakları inceleyerek, "kusursuz" denilen eşin de sadakat borcuna aykırı davrandığını saptayabilir.

Bir eşin "kusursuz" kabul edilebilmesi için, evliliği bitiren hiçbir olumsuz davranışının ispatlanmamış olması gerekir. HTS kayıtları bu "kusursuzluk" kalesini yıkan en yaygın delildir.

KUSUR ORANLARININ TAZMİNAT ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Eğer bir eş "az kusurlu" ilan edilirse, "kusursuz" olduğu zamanki gibi yüksek tazminatlar alamayabilir veya vekalet ücreti ve yargılama gideri ödeme yükümlülüğü doğabilir. Kusur dağılımı (Tam - Ağır - Az - Eşit), boşanma davasının finansal finalidir.

YARGITAY'IN "HTS VE TUTANAK" DENETİMİ VE SONUÇ

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin bu emsal kararı (2025/5416 K.), Bölge Adliye Mahkemesi'nin (BAM) delilleri eksik inceleyerek verdiği "kusursuzluk" kararını bozmuştur. Karar, dijital verilerin (HTS) ve resmi tutanakların duygusal yorumların önüne geçmesi gerektiğini hatırlatmaktadır.

Sonuç olarak; boşanma davasında hakikat, kapalı kapılar ardında değil, operatör kayıtlarında ve tutanakların satır aralarındadır. Sadakat borcu, telefonun uçak modunda olduğu anlarda bile devam eder. Bir eşin ağır kusuru, diğer eşin sadakatsizliğine bir mazeret teşkil etmez. Adalet, boşanma davasında kimin daha fazla "can yaktığını" değil, kimin evlilik sözleşmesinin hangi maddesini (sadakat gibi) ihlal ettiğini teknik verilerle ölçer. Hak, sadece gürültülü kavgalarda değil, sessizce kaydedilen dijital verilerin adil yorumunda aranmalıdır.

Bu makalede yer verilen değerlendirmeler, Yargıtay’ın emsal nitelikteki kararları esas alınarak ve resmi internet sitesinde yayımlanan metinler üzerinden hazırlanmıştır. Ancak olası güncellemeler ve hata ihtimallerine karşı, ilgili kararların kullanılmadan önce mutlaka Yargıtay’ın resmi kaynaklarından teyit edilmesi gerekmektedir.